PİRHA- Cumartesi Anneleri/İnsanları, eylemlerinin 1117’nci haftasında, 18 Ağustos 1994’te çağrıldığı Hani Topçular Jandarma Karakolu’ndan çıktıktan sonra askeri helikoptere bindirildiği belirtilen ve bir daha kendisinden haber alınamayan Akçayurt Köyü Muhtarı Mustafa Mehmet Günkan’ın akıbetini sordu. İkbal Eren ise “Geçmişle yüzleşmeden, ‘Kayıplarımız nerede?’ dediğimiz sesi duymadan asla demokrasiye ulaşamazsınız” dedi.
Cumartesi Anneleri/İnsanları, gözaltında kaybedilen yakınlarının akıbetinin açıklanması ve faillerin yargılanması talebiyle sürdürdükleri eylemlerinin 1117’nci haftasında Galatasaray Meydanı’ndaydı. Polis bariyerlerinin önünde yapılan açıklamada, 1994 yılında gözaltında ağır işkence gördükten sonra köylülerin evlerine dönebilmeleri için girişimlerini sürdüren ve 18 Ağustos’ta çağrıldığı karakoldan bir daha dönemeyen Mustafa Mehmet Günkan’ın hikâyesi anlatıldı. Açıklamayı İnsan Hakları Derneği (İHD) İstanbul Şubesi üyesi Yasemin Bektaş okudu.
KÖY BASKINI VE GÖZALTI
Hani ilçesine bağlı Akçayurt köyünün muhtarı olan Mustafa Mehmet Günkan, 13 Haziran 1994’te köy yakınında yaşanan bir çatışmanın ardından jandarmanın köye düzenlediği baskında evinden edildi. Jandarma sabah erken saatlerde köyü boşalttı; Akçayurt ve çevre köylerden yüzlerce kişi Topçular Jandarma Karakolu yanındaki bir toplama alanına götürüldü. Günkan da yaklaşık bir hafta boyunca burada tutulanlar arasındaydı.
“KABURGALARIM KIRILDI”
Yasemin Bektaş, Günkan’ın bir hafta sonra serbest bırakıldığında ağır işkence gördüğünü belirtti. Günkan bunun üzerine Ankara’ya giderek hükümet yetkilileriyle görüştü, İnsan Hakları Derneği’ne başvurdu ve bir televizyon kanalına yaşadıklarını anlattı.
3 Ağustos 1994 tarihli Turkish Daily News gazetesine göre Günkan, karakolda “Kaburgalarım kırıldı” diyerek gördüğü işkenceyi anlattı; köylülerin dört gün boyunca aç bırakıldığını, köyden 430 kişinin Adana, Diyarbakır ve çevre köylere dağıldığını, evlerinin ve ekinlerinin yakıldığını söyledi.
KARAKOLA ÇAĞRILDI, BİR DAHA HABER ALINAMADI
Bektaş, Günkanın, köylülerin köylerine dönebilmesi için girişimlerde bulunmaya devam ettiğini ve bu amaçla Hani Topçular Jandarma Karakolu’na başvurduğunu söyledi. 18 Ağustos 1994’te “Hakan Astsubay” tarafından karakola çağrıldığını söyleyen askerlerin ardından karakola giden Günkan, bir süre sonra bina dışına çıkarılıp askeri bir helikoptere bindirildi. O tarihten bu yana kendisinden haber alınamadı.
BAŞVURULAR SONUÇSUZ KALDI
Ailenin; Hani Kaymakamlığı, İlçe Jandarma Komutanlığı, Devlet Güvenlik Mahkemesi, Başbakanlık, İçişleri Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı, Cumhurbaşkanlığı ve Genelkurmay Başkanlığı nezdinde yaptığı başvurulardan sonuç alınamadığını aktaran Bektaş, Uluslararası Af Örgütü’nün de 21 Eylül 1994’te bir Acil Eylem Çağrısı yayımlayarak dönemin Jandarma Genel Komutanı, İçişleri Bakanı ve İnsan Haklarından Sorumlu Devlet Bakanı’ndan Günkan’ın akıbetinin araştırılmasını istediğini hatırlattı.
Bektaş, tüm bu girişimlere rağmen olayla ilgili etkin bir adli sürecin işletilmediğini vurgulanarak şunları söyledi: “Günkan’ın akıbeti karanlıkta bırakıldı. Onu kaybedenler ve kaybedilmesini önleme yükümlülüğünü yerine getirmeyenler cezasızlıkla korundu.”
“KAYIPLARIMIZ NEREDE’ DEDİĞİMİZ SESİ DUYMADAN ASLA DEMOKRASİYE ULAŞAMAZSINIZ”
Yasemin Bektaş’ın okuduğu açıklamanın ardından, Cumartesi Anneleri’nden İkbal Eren de söz alarak yedi yıl önce annesi Elmas Eren’in 39 yıl önce gözaltında kaybedilen oğlu Nahit Eren ile vedalaşmak için beklediğini ancak vedalaşamadan hayatını kaybettiğini hatırlattı. İkbal Eren, devlete seslenerek, “Geçmişle yüzleşmeden, ‘kayıplarımız nerede’ dediğimiz sesi duymadan asla demokrasiye ulaşamazsınız. Kayıplarımızın akıbetini açıklayın, faillerini yargılayın. Bir sözüm de İçişleri Bakanlığı’na; bu meydandaki bariyerleri kaldırın, kayıplarımızla buluşma mekanımızı bize geri verin” diye konuştu.
Eylem, kayıp yakınlarının polis bariyerlerinin üzerinden Galatasaray Meydanı’ndaki anıta karanfil bırakmasıyla sona erdi.
PİRHA/İSTANBUL
Yoruma kapalı.