PİRHA- Dersim Milletvekili Ayten Kordu, 4 Mayıs 1937 Bakanlar Kurulu kararının yıldönümünde, bölgenin tarihsel isminin iadesi ve hakikatlerin araştırılması amacıyla hazırlanan 10 maddelik kanun teklifini TBMM Başkanlığı’na sundu.
Milletvekili Ayten Kordu tarafından hazırlanan ve meclis kayıtlarına giren teklif, 1937-38 dönemine dair devlet arşivlerinin açılmasından, kültürel hakların iadesine kadar geniş bir yasal düzenleme takvimi öngörüyor. Teklifin genel gerekçesinde, toplumsal barışın tesisi için “tarihsel hakikatlerle yüzleşmenin” yasal bir zorunluluk olduğu vurgulandı.
ARŞİVLERİN AÇILMASI VE HAKİKAT KOMİSYONU TALEBİ
Kanun teklifinin en dikkat çeken maddesini, bağımsız bir “Hakikat ve Adalet Komisyonu” kurulması oluşturuyor.
Genelkurmay ve ilgili devlet kurumlarındaki tüm arşivler, üzerindeki “devlet sırrı” şerhi kaldırılarak bu komisyona açılacak.
Dönemin askeri ve siyasi kararları akademik ve hukuki incelemeye tabi tutulacak.
Teklifin ikinci maddesi, 1935 yılında çıkarılan Tunceli Kanunu ile değiştirilen il isminin, tarihsel köklerine uygun olarak “Dersim” şeklinde yeniden tescil edilmesini içeriyor. Gerekçede, bu değişikliğin “toplumsal hafızanın iadesi” açısından sembolik bir öneme sahip olduğu belirtiliyor.
KAYIPLAR, MEZARLAR VE DNA TESPİTİ
Yasal düzenleme isteği, sadece isim değişikliği ile sınırlı kalmıyor. Teklifte yer alan diğer kritik başlıklar ise şunlar:
Mezar Yerlerinin Tespiti: Seyit Rıza ve arkadaşlarının naaşlarının ailelerine teslim edilmesi için DNA taraması ve mezar yeri tespiti çalışmalarının devlet eliyle yürütülmesi.
Hafıza Mekânları: 4 Mayıs tarihinin “Roza Şae” (Yas Günü) olarak tanınması ve bu sürecin anısını yaşatacak “Hafıza Anıtları”nın inşa edilmesi.
Kayıp Kızlar: Bölgeden sürgün edilen ve “Dersim’in Kayıp Kızları” olarak literatüre geçen çocukların akıbetinin araştırılması için özel bir alt birim kurulması.
PİRHA/ANKARA
Yoruma kapalı.