PİRHA-Alevi Ansiklopedisi, Alevi Studies Network iş birliğiyle hazırladığı Açık Ders Platformu’nu yayına açtı. 2026 Güz programında dokuzu İngilizce, biri Almanca olmak üzere on ders bulunuyor. Ders metinleri ve eşlik eden bilgiler ise Türkçe, İngilizce ve Almanca sunuluyor.
Alevi Ansiklopedisi, akademik maddeler ve video arşivinin ardından üçüncü ana içerik alanı olan Açık Ders Platformu’nu erişime açtı. “Alevi Çalışmalarında Temel Konular, Kavramlar ve Güncel Tartışmalar” başlığıyla hazırlanan platform, farklı disiplinlerde üretilen akademik bilgiyi öğrenciler, araştırmacılar, eğitimciler ve Alevilik hakkında bilgi edinmek isteyenlerle buluşturmayı amaçlıyor.
Yaklaşık 460 akademisyeni bir araya getiren Alevi Studies Network ile iş birliği içinde geliştirilen platform, üniversite derslerinde, seminerlerde ve bağımsız öğrenme süreçlerinde kullanılabilecek ücretsiz kaynaklar sunuyor. Derslerde Aleviliğe ilişkin temel kavramlar, araştırma yaklaşımları ve güncel tartışmalar ele alınıyor.
PROGRAMIN BİLİMSEL VE TEKNİK HAZIRLIĞI
Program, Bilimsel Danışma Kurulunun geri bildirimleriyle Dr. Ahmet Kerim Gültekin tarafından geliştirildi ve editoryal değerlendirme sürecinin ardından yayına hazırlandı. Bilimsel Danışma Kurulunda Dr. Ümit Çetin, Dr. Besim Can Zırh, Dr. Berfin Emre, Dr. Celia Jenkins ve Dr. Hayal Hanoğlu yer aldı.
Çekimler, 11 ve 18 Temmuz 2026 tarihlerinde Berlin Alevi Toplumu binasındaki CanoCan Films stüdyolarında gerçekleştirildi. Çekim ve çekim sonrası hazırlıklar, CanoCan Films yapımcısı Ekin Can Erol’un katkılarıyla tamamlandı.
Çalışmaya, Förderverein Alevitische Kultur’un (FAK) 13 Haziran 2026’da İsviçre’nin Bern kentinde Alevi Ansiklopedisi’ni tanıtmak ve desteklemek amacıyla düzenlediği etkinlikte toplanan bağışlarla da destek sağlandı.
GÖÇTEN İNANCA, TARİHTEN KİMLİĞE ON DERS
2026 Güz programında, Alevi topluluklarının tarihsel ve güncel deneyimlerini farklı disiplinlerden inceleyen şu dersler yer alıyor:
- Dr. Celia Jenkins -“Bir Tür Müslüman”dan “Alevi Olmaktan Gurur Duyuyorum”a: Birleşik Krallık Okullarında Alevi Din ve Kimlik Projesi: Birleşik Krallık’taki Alevi topluluğunun din eğitimi müfredatına Alevilik derslerini dâhil etme sürecini, gençlerin kimlik ve aidiyet deneyimleri üzerinden ele alıyor.
- Dr. Besim Can Zırh – Avrupa’ya Göç Bağlamında Aleviliğin (Yeniden) İnşası: Göçün dinî pratikleri, kurumları ve kolektif kimlikleri nasıl dönüştürdüğünü; Alevi kültür merkezleri ile derneklerinin görünürlük ve tanınma süreçlerindeki rolünü inceliyor.
- Dr. Zeynep Türkyılmaz- Dersim Soykırımı, Kızılbaşlar ve Cumhuriyet’in Sömürgeci Fantezileri: Cumhuriyet’in 1930’larda Dersim’e yönelik müdahalesinin ideolojik temellerini ve uygulama stratejilerini, dönemin resmî raporları ve yazışmaları üzerinden tartışıyor.
- Dr. Ahmet Kerim Gültekin- Dersim’i Nasıl Anlamalı? Raa Haqi’de Kutsal Mekânlar, Nesneler ve Gündelik Dinî Yaşam: Raa Haqi’yi kutsal coğrafya, nesneler ve gündelik inanç pratikleri üzerinden eleştirel ve dekolonyal bir yaklaşımla değerlendiriyor.
- Dr. Samuel Vock-Verley -Geçmişten Günümüze Alevilikte Hızır’la Karşılaşmak: Hızır’la karşılaşma anlatılarının kırsal yaşamdan kentlere ve diasporaya uzanan dönüşümünü, inanç deneyimi ve aktarımı bağlamında inceliyor.
- Dr. Mark Soileau -Hacı Bektaş Veli’yi ve Mirasını Anlamak: Hacı Bektaş Veli’nin tarihsel kişiliğini, etrafında gelişen anlatıları ve Anadolu, Balkanlar ile diasporada süren dinî ve kültürel mirasını ele alıyor.
- Prof. Dr. Cem Kara – Söz ve Metinsellik Arasında: Alevi Teolojisinin Epistemik Temelleri: Alevi geleneklerinde dinî bilginin kaynaklarını, sözlü ve yazılı aktarım arasındaki ilişkiler üzerinden tartışıyor.
- Prof. Dr. Markus Dressler -Türkiye’de Alevilere Yönelik Fiziksel ve Epistemik Şiddet: Alevilere yönelik fiziksel şiddet ile inançlarına, bilgilerine ve kendilerini tanımlama biçimlerine yönelen şiddeti, ulus inşası ve iktidar ilişkileri bağlamında inceliyor.
- Doktora araştırmacısı Deniz Ali Gür – Ulus-Devletler Çağında Bektaşilik(ler): Bektaşiliğin Osmanlı döneminden ulus-devletler çağına uzanan dönüşümünü ve farklı ulusal bağlamlarda ortaya çıkan kurumsal yapılanmalarını değerlendiriyor.
- Dr. Ümit Çetin – Ulusötesi Göç, Yerleşme ve İntihar: Londra’daki İkinci Kuşak Alevi-Kürt Genç Erkekler Üzerine Bir Vaka Çalışması: İkinci kuşak genç erkekler arasında görülen intihar vakalarını göç, toplumsal dışlanma, kimlik ve aidiyet deneyimleriyle birlikte sosyolojik bir çerçevede ele alıyor.
YENİ DÖNEMLERDE PROGRAM GENİŞLETİLECEK
Platformun 2027 Bahar, 2027 Güz ve 2028 Bahar dönemlerinde yeni dersler ve farklı dillerde katkılarla genişletilmesi planlanıyor. Çalışmayla, Alevi araştırmalarının disiplinler arası birikimini yansıtan, uzun vadeli ve ücretsiz bir akademik eğitim kaynağı oluşturulması hedefleniyor.
KALICI AKADEMİK ERİŞİM İÇİN TEKNİK HAZIRLIK
DAKME Alevitisches Kulturzentrum e.V.’nin kurumsal sorumluluğunda faaliyet gösteren Alevi Ansiklopedisi, açık erişimli ve çok dilli akademik süreli yayını, çevrim içi müzeyi ve sözlü tarih arşivini aynı yapı altında buluşturuyor. Ansiklopedi, Kütüphaneler ve İlgili Kuruluşlar için Uluslararası Standart Tanımlayıcı sistemi kapsamında ISIL DE-4607, süreli yayın olarak ise ISSN 3055-9928 numaralarını taşıyor.
DAKME e.V.’nin Crossref üyeliği aracılığıyla ansiklopedi yayınlarına 10.68413 ön eki altında dijital nesne tanımlayıcıları (DOI) sağlanıyor. Açık Ders Platformu’ndaki her ders için ayrı DOI kaydı oluşturulmasına yönelik teknik hazırlıklar da devam ediyor. Bu çalışmalarla, derslerin akademik kaynak olarak kullanılabilirliğinin ve kalıcı erişiminin güçlendirilmesi amaçlanıyor.
İlgili link: https://www.aleviansiklopedisi.com/dersler/
PİRHA/DORTMUND
Yoruma kapalı.