PİRHA- 28 Şubat 1997’nin üzerinden 29 yıl geçti. AKP o gün yoktu ama sürecin içinden çıkan kadrolar yıllar sonra iktidara geldi. Başörtüsü yasağı kaldırıldı, bazı açılımlar yapıldı ancak kadınlar, Kürtler ve Aleviler açısından eşit yurttaşlık hâlâ tartışmalı.
28 Şubat 1997’de alınan MGK kararlarıyla başlayan ve “postmodern darbe” olarak anılan süreç, yalnızca bir hükümetin sonunu getirmedi; Türkiye’de devletin toplumla kurduğu ilişkinin sınırlarını da yeniden çizdi. Kadınların kıyafetleri üzerinden kamusal alandan dışlandığı, Kürtlerin dil ve kimlik taleplerinin bastırıldığı, Alevilerin inanç özgürlüğünün yok sayıldığı bir dönem yaşandı.
O gün Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) henüz kurulmamıştı. Ancak 28 Şubat sürecini yaşayan Refah ve Fazilet Partisi kadrolarının önemli bir bölümü, 2001’de kurulan AKP’nin kurucu unsurları arasında yer aldı. 2002’de iktidara gelen AKP, 28 Şubat’ı uzun yıllar siyasi meşruiyet zemini olarak kullandı.
Başörtüsü yasağı kaldırıldı, üniversite ve kamuda dini semboller üzerindeki yasaklar son buldu. Ancak eleştiriler, tekçi devlet anlayışının biçim değiştirerek sürdüğü yönünde oldu. Kadınlar açısından kamusal alana erişim genişlese de, toplumsal cinsiyet eşitliği ve şiddet sorunu derinleşti.
Kürt meselesinde dönem dönem “açılım” adımları atıldı, Kürtçe yayın ve seçmeli ders gibi sınırlı düzenlemeler yapıldı. Buna karşın siyasi temsil, yerel yönetimler ve ifade özgürlüğü alanlarında yaşanan baskılar, eşit yurttaşlık tartışmasını canlı tuttu.
Aleviler açısından ise cemevlerinin hukuki statüsü ve zorunlu din dersleri sorunu çözüme kavuşmadı. Resmi söylemlerde “kardeşlik” vurgusu sürerken, inanç özgürlüğü talepleri büyük ölçüde karşılıksız kaldı.
29 yıl sonra 28 Şubat’a bakıldığında soru hâlâ güncelliğini koruyor: Devletin tekçi refleksi gerçekten geride mi kaldı, yoksa sadece yöntem mi değiştirdi? Kadınlar, Kürtler ve Aleviler için eşitlik ve özgürlük mücadelesi bu sorunun yanıtını belirlemeye devam ediyor.
HABER MERKEZİ
Yoruma kapalı.