PİRHA- 6 Şubat 2023 yılında yaşanan Maraş merkezli depremlerin Malatya’daki tanıklarından Dr. Ali Yalçın, Malatya depremini ve yaşadıklarını kolektif bir çalışmayla, ‘Depremde Hafızam Kaldı’ adlı çalışmayla kitaplaştırdı. Yaşananları birinci gözden anlatan kitap, yaşananlar bakımından bir hafıza oluşturuyor.
6 Şubat 2023’te saat 04.17’de yaşanan ve “asrın felaketi” olarak adlandırılan büyük deprem, 11 ili etkisi altına almıştı. Bu felaket, Malatya’nın hem fiziki hem de psikolojik dokusunu derinden sarstı. Kentte ticaret merkezleri, iş yerleri ve yaşam alanları yerle bir olurken, 1500’e yakın insan yaşamını yitirdi, 6500’e yakın kişi yaralandı. Deprem sonrası ortaya çıkan büyük travma, Malatya’da toplumsal bir dayanışma ile hafızaya dönüştü ve bu hafıza, Dr. Ali Yalçın ve arkadaşlarının hazırladığı bir kitapta somutlaştı.
“DEPREMLE GÜVEN DUYGUMUZU KAYBETTİK”
PİRHA’ya konuşan Dr. Ali Yalçın, o geceyi ve sonrasındaki toplumsal psikolojiyi şöyle anlattı: “6 Şubat sabahı, hepimiz evlerimizde, kendimizi en güvende hissettiğimiz mekânlarda yakalandık depreme. O an güven duygumuzu yitirdik. İnsan psikolojisi, o muazzam güven hissi kaybolduğunda travma başlamış oluyor. Malatya, hayal edilemeyecek boyutta bir yıkım ve travma yaşadı.”
Dr. Yalçın anlatımının devamında, deprem sonrası Malatya’da Afet Dayanışma Platformunu kurduklarını belirterek, 80’e yakın sivil toplum kuruluşunun bir araya geldiğini, dayanışmanın kısa sürede büyüyerek örnek gösterilecek bir noktaya ulaştığını vurguladı.
“İNSANLAR BULABİLDİKLERİ BOŞ ALANLARDA HAYATA TUTUNDULAR”
Yalçın, deprem sonrası dayanışma alanlarının toplumsal hafıza açısından önemini şu sözlerle aktardı: “Depremin ilk günlerinden itibaren Murat Doğan Çocuk Parkı’nda 90 gün boyunca, birbirini hiç tanımayan insanlar bir araya geldi. Acı, travma ve şokun ortaklığıyla insanlar birbirlerine destek oldular, hayata tutunmaya çalıştılar. O günün görselleri hafızalarımıza kazındı.”
Bu süreçte yalnızca fiziksel enkazın değil, aynı zamanda duygusal yıkımın da paylaşıldığını belirten Yalçın, Malatya halkının yaraları birlikte sarmaya başladığını söyledi.
TRAVMADAN UMUDA: KİTABA DÖNÜŞEN HAFIZA
Deprem sonrası yaşananların kaleme alınmasının, hem toplumsal hem de bireysel iyileşme için kritik olduğunu ifade eden Yalçın, hafıza kitabının ortaya çıkış sürecini şöyle özetledi: “Depremle birlikte hafızamızda bir kırılma yaşadık. Bu kırılmayı onarmanın yollarından biri de yaşadıklarımızı yazıya dökmekti. Malatya’da ve şehir dışında yaşayan arkadaşlarımız, kendi cümleleri ve duygularıyla yazdılar. Bu metinleri topladık, gönüllü Doğan Yol Eğitim ekibi de yazıları kitaba dönüştürdü.”
Kitap, hem depremin acısını hem de toplumun yeniden ayağa kalkma mücadelesini belgelerken, gelecek nesillere de bir hafıza bırakmayı amaçlıyor.
“MALATYA KÜLLERİNDEN YENİDEN DOĞUYOR”
Dr. Yalçın, üç yılın sonunda Malatya’nın toparlanma sürecine dair şu mesajlar verdi: “Bugün şehir yeniden inşa ediliyor. İnsanlar küllerinden doğuyor. O gün annelerine sığınan çocuklar, bugün yeniden tebessüm ediyor. Toplum bu kırılmışlıktan daha güçlü çıkacak. Tıpkı kemik kırıldığında iyileşir ve bir daha aynı yerden kırılmaz deriz ya, toplum da bu felaketten öyle çıkacak.”
Yalçın, deprem sonrası her kesimden insanın birbirine yardım eli uzattığını, enkazlardan hayatlar çıkardığını ve bu dayanışmanın Malatya’nın toplumsal hafızasında unutulmaz bir yer edindiğini vurguladı.
Cem EKİNCİ/MALATYA
Yoruma kapalı.