PİRHA- Alevi Ansiklopedisi Sempozyumu’nda, Leipzig Saksonya Bilimler Akademisi bünyesinde yürütülen “Alevi Archive: Ethnohistory of Alevi Communities in Anatolia, 16th–20th Centuries” projesi tanıtıldı. Prof. Markus Dressler, 25 yıllık uzun vadeli araştırma kapsamında Anadolu ve Mezopotamya’daki Alevi topluluklarının sosyoekonomik yapılarından yerleşim tarihlerine, devlet ve diğer inanç gruplarıyla ilişkilerinden topluluklar arası etkileşimlere kadar geniş bir alanın inceleneceğini söyledi.
Alevi Ansiklopedisi’nin üçüncü sempozyumu kapsamında Leipzig Saksonya Bilimler Akademisi bünyesinde yürütülen “Alevi Arşivi: Anadolu’daki Alevi Topluluklarının Etnotarihi, 16.–20. Yüzyıllar” başlıklı projenin tanıtımı gerçekleştirildi.
Anadolu’daki Alevi topluluklarının 16. yüzyıldan 20. yüzyıla uzanan etnotarihine odaklanan projenin ele alındığı oturumda Prof. Markus Dressler, Dr. Hayal Hanoğlu, Dr. Benjamin Weineck ve Eva Ommert yer aldı.
Projenin genel çerçevesini anlatan Prof. Markus Dressler, Alevi topluluklarının tarihsel ve toplumsal yapısını uzun dönemli ve mikro tarihsel bir perspektifle araştırmayı amaçladıklarını belirtti.
Projenin daha önce farklı ortamlarda tanıtıldığını ancak Alevi Ansiklopedisi Sempozyumu’nun yürütülen çalışmaları ve ilk örnekleri daha kapsamlı biçimde paylaşma olanağı sağladığını söyledi.
25 YILLIK UZUN SOLUKLU ARAŞTIRMA
“Alevi Archive”ın 25 yıllık uzun vadeli bir araştırma projesi olarak tasarlandığını belirten Dressler, çalışmaların düzenli değerlendirmelere tabi tutulacağını ifade etti.
Projenin Alman Akademiler Programı tarafından finanse edildiğini ve Leipzig’deki Saksonya Bilimler Akademisi ile doğrudan bağlantılı olarak yürütüldüğünü aktaran Dressler, Leipzig Üniversitesi’nin ise projenin işbirliği yaptığı kurumlar arasında bulunduğunu söyledi.
Çalışmaların bu yılın ocak ayında başladığını belirten Dressler, araştırma ekibinde halihazırda beş araştırmacının görev yaptığını kaydetti. Ekipte dijital beşeri bilimler ve veri yönetimi alanında çalışan bir araştırmacının yanı sıra yazılım, doktora ve araştırma alanlarında görev alan isimlerin bulunduğunu belirtti.
ALEVİ TOPLULUKLARININ DÖRT YÜZYILLIK TARİHİ İNCELENECEK
Projenin temel araştırma sorularını açıklayan Dressler, Anadolu ve Mezopotamya’daki Alevi topluluklarının sosyoekonomik yapılarının, yerleşim tarihlerinin ve birbirleriyle olan ilişkilerinin inceleneceğini söyledi.
Araştırmanın yalnızca Alevi topluluklarının kendi içindeki ilişkilere odaklanmayacağını belirten Dressler; ocaklar, aşiretler, köyler ve farklı toplulukların birbirleriyle, diğer inanç gruplarıyla ve devletle kurdukları ilişkilerin de araştırmanın konusu olacağını ifade etti.
Dressler, projenin yaklaşımını, “Projemiz, Alevi topluluklarının, aşiretlerin ve köylerin sosyoekonomik yapılarını, yerleşim tarihlerini ve kendi aralarındaki, diğer dini gruplarla ve devletle olan etkileşimlerinin dinamiklerini ve örüntülerini uzun dönemli ve mikro tarihsel bir perspektiften inceliyor” sözleriyle anlattı.
16. YÜZYILDAN GÜNÜMÜZE UZANAN BİR PERSPEKTİF
Araştırmanın temel tarihsel çerçevesinin 16. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar uzandığını belirten Dressler, bazı örneklerde daha erken dönemlere de gidileceğini söyledi.
Projede etnografik araştırmalara da yer verildiğini kaydeden Dressler, bu nedenle araştırmanın yalnızca geçmişle sınırlı kalmadığını, günümüz Alevi topluluklarına kadar uzanan bir perspektife sahip olduğunu ifade etti.
Böylece tarihsel belgelerden elde edilen veriler ile günümüzde yapılacak etnografik çalışmaların bir arada değerlendirilmesi hedefleniyor.
ANADOLU VE MEZOPOTAMYA’DAKİ ALEVİLERE İLİŞKİN VERİLER TOPLANACAK
Projenin önemli ayaklarından birini kapsamlı bir veri tabanı oluşturulması oluşturuyor. Dressler, Anadolu ve Mezopotamya’daki Alevilere ilişkin mikro düzeyde veriler derleyeceklerini ve bunları ortak bir veri tabanında bir araya getireceklerini söyledi.
Bu yaklaşımın yerel ölçekteki tarihsel deneyimleri görünür hale getirmeyi amaçladığını belirten Dressler, farklı bölgelerde yaşayan Alevi topluluklarının yerleşim, toplumsal yapı ve ilişki ağlarının karşılaştırmalı olarak incelenmesine olanak sağlayacak bir altyapı oluşturmayı hedeflediklerini aktardı.
VERİ TABANI AÇIK ERİŞİME SUNULACAK
Araştırma sonucunda ortaya çıkacak veri tabanının yalnızca proje ekibinin kullanımında kalmaması hedefleniyor. Dressler, oluşturulan veri tabanını mümkün olan en geniş ölçüde açık erişime sunmak istediklerini belirtti.
Verilerin araştırmacılarla ve konuya ilgi duyan kamuoyuyla paylaşılacağını ifade eden Dressler, Alevi toplumunun da oluşturulan bilgi ve kaynaklara erişebilmesinin projenin hedefleri arasında bulunduğunu söyledi.
Dressler, “Bu veri tabanını mümkün olduğunca açık erişilebilir hale getirmek, araştırmacılarla ve ilgili kamuoyuyla, elbette Alevi kamuoyuyla da paylaşmak istiyoruz” dedi.
PİRHA/DORTMUND
Yoruma kapalı.