PİRHA – İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi (İSİG), 2025 yılı boyunca en az 94 çocuk işçinin çalışırken hayatını kaybettiğini açıkladı. İSİG Meclisi’nin verilerine göre, son 13 yılda iş cinayetlerinde yaşamını yitiren çocuk sayısı 836’ya ulaştı.
İSİG Meclisi, çocuk işçiliğiyle mücadeleyi yalnızca istatistik tutmakla sınırlamadıklarını vurgulayarak, çocuk emeğinin kapitalist üretim ilişkilerinin en çıplak ve en korunmasız halkası olduğuna dikkat çekti.
RESMİ VERİLER GERÇEĞİ GİZLİYOR
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı verilerinde her yıl yalnızca 13–14 çocuk işçi ölümü kayda geçerken, İSİG Meclisi’nin bağımsız kayıtlarına göre Türkiye’de her yıl ortalama 60’tan fazla çocuk çalışırken yaşamını yitiriyor.
2024’te 71 olan çocuk işçi ölümü sayısının 2025’te 94’e yükselmesi, çocuk emeğinin geldiği noktayı gözler önüne serdi.
EN ÇOK ÖLÜM TARIMDA
2025 yılında çocuk işçi ölümleri sektörlere göre şöyle dağıldı:
-
Tarım: 31 çocuk
-
Sanayi: 27 çocuk
-
Hizmet: 20 çocuk
-
İnşaat: 16 çocuk
İSİG Meclisi, çocuk işçiliğinin merkezinin kırlardan kentlere kaydığına dikkat çekti. 2014’te kentlerde yaşanan çocuk işçi ölümleri yüzde 39 iken, bu oran 2025’te yüzde 67’ye yükseldi.
MESEM: EĞİTİM ADI ALTINDA İŞÇİLEŞTİRME
Raporda Mesleki Eğitim Merkezleri’nin (MESEM) çocuk işçiliğinin en yaygın ve en güvencesiz biçimlerinden biri haline geldiği vurgulandı.
Bir gün okul, dört gün işyeri modeliyle yüzbinlerce çocuk fiilen tam zamanlı işçi olarak çalıştırılıyor. Çocuklara ödenen ücretin büyük bölümü İşsizlik Fonu’ndan karşılanırken, patronlar için MESEM “ücretsiz işgücü” anlamına geliyor.
İSİG Meclisi, 2025’te MESEM kapsamında çalışırken hayatını kaybeden en az 6 çocuğu tespit ettiklerini açıkladı. 2023’ten bu yana MESEM’lerde ölen çocuk sayısı ise 18.
EN YAYGIN ÖLÜM NEDENLERİ
Çocuk işçi ölümlerinde başlıca nedenler şöyle sıralandı:
-
Trafik ve servis kazaları
-
Yüksekten düşme
-
Ezilme ve makine kazaları
-
Boğulma
-
Patlama ve yanmalar
-
Fiziksel şiddet
Özellikle mevsimlik tarım işçisi çocukların taşındıkları araçlarda yaşanan kazalar ve kentlerde moto kuryelik yapan çocukların ölümleri dikkat çekti.
EN FAZLA ÖLÜM HANGİ İLLERDE?
2025’te çocuk işçi ölümlerinin en yoğun yaşandığı iller arasında Hatay, Şanlıurfa, Mersin, Gaziantep, Konya, Manisa, Eskişehir, İstanbul, İzmir, Kahramanmaraş, Kocaeli, Niğde ve Sivas yer aldı.
İSİG MECLİSİ’NDEN ÜÇ TEMEL TALEP
İSİG Meclisi, çocuk işçiliğinin sermaye düzeninin bilinçli bir tercihi olduğunu vurgulayarak şu talepleri sıraladı:
-
Çocuk işçilik yasaklanmalı, mesleki eğitim çocuk gelişimine uygun ve kamusal bir biçimde yeniden düzenlenmeli
-
Eğitim her kademede parasız olmalı, bilimsel ve yaşamla bağ kuran bir müfredat oluşturulmalı
-
Çocukların yaşam alanları uyuşturucu, çeteleşme ve sömürüden arındırılmalı, kültür, sanat ve sporla desteklenmeli
İSİG Meclisi açıklamasında, “Çocuk işçilik ancak üretenlerin yönettiği bir toplumda ortadan kalkabilir. Aksi halde imzalanan uluslararası sözleşmeler, çocuk emeğinin sömürüsünü gizleyen halkla ilişkiler faaliyetlerinden ibaret kalır” denildi.
HABER MERKEZİ
Yoruma kapalı.